<nr>1</nr>Het procesverloop

GERECHT IN EERSTE AANLEG VAN BONAIRE, SINT EUSTATIUS EN SABA zittingsplaats Bonaire registratienummer: BON202100447 (hoofdzaak) en BON2022I00001 (vrijwaring) datum uitspraak: 23 november 2022 inzake in de hoofdzaak de besloten vennootschap BONAIRE BUILDERS B.V., gevestigd te Bonaire, eiseres, gemachtigde: mr. M.D. van den Brink, tegen [GEDAAGDE], wonende te Bonaire, gedaagde, gemachtigde: mr. A.T.C. Nicolaas, in de vrijwaring [EISERES], wonende te Bonaire, eiseres, gemachtigde: mr. A.T.C. Nicolaas, tegen de naamloze vennootschap MADURO & CURIEL’S BANK (BONAIRE) N.V., gevestigd te Bonaire, gedaagde. Partijen zullen hierna respectievelijk Bonaire Builders, [gedaagde in de hoofdzaak] en MCB worden genoemd.

<nr>1</nr>Het procesverloop In de hoofdzaak en in de vrijwaring 1.1. Het verloop van de procedure blijkt uit: het verzoekschrift van Bonaire Builders met producties, ingediend op 22 september 2021 de incidentele conclusie tot oproeping in vrijwaring met producties van [gedaagde in de hoofdzaak] de akte tot referte in het incident houdende vordering tot oproeping in vrijwaring van Bonaire Builders het vonnis in het incident van 23 februari 2022 het herstelvonnis in het incident van 24 februari 2022 de referte van MCB in de vrijwaringszaak de conclusie van antwoord in de hoofdzaak van [gedaagde in de hoofdzaak] de op 14 september 2022 door Bonaire Builders overgelegde productie 10, de comparitie van partijen van 21 september 2022 in de hoofdzaak en de bij die gelegenheid overgelegde comparitieaantekeningen van Bonaire Builders. 1.2. Vonnis is bepaald op heden.

<nr>2</nr>De feiten In de hoofdzaak en in vrijwaring 2.1. Bonaire Builders is een bouwbedrijf. Bonaire Builders heeft in samenwerking met het Openbaar Lichaam Bonaire (OLB) de wijk Tanki di Matrimonio ontwikkeld. 2.2. Op 2 juni 2019 heeft Bonaire Builders een overeenkomst van aanneming (hierna: de overeenkomst) gesloten met [gedaagde in de hoofdzaak] tot de bouw van een woning op kavel 9 van Tanki di Matrimonio (hierna: de woning). Bonaire Builders is deze overeenkomst aangegaan als aannemer en [gedaagde in de hoofdzaak] als opdrachtgever. 2.3. Ingevolge artikel 1 lid 1 van de overeenkomst bedraagt de aanneemsom USD 120.000,00. Uit lid 2 en 3 van dat artikel volgt dat de aanneemsom in termijnen verschuldigd is en dat de laatste termijn ter hoogte van USD 6.000,00 op de datum van de oplevering verschuldigd is: 2. De aanneemprijs alsmede de daarover verschuldigde algemene bestedingsbelasting dient door de opdrachtgever te worden voldaan in de in lid 3 omschreven termijnen op de daar omschreven tijdstippen. De betaling van deze termijnen dient, althans bij benadering, overeen te stemmen met de voortgang van de bouw van de woning. 3. De aanneemprijs alsmede de daarover verschuldigde algemene bestedingsbelasting is dient te worden voldaan in de navolgende termijnen en op de volgende tijdstippen: (…) 4e. 5% oplevering woning: $ 6.000,00 datum van oplevering 2.4. Ten aanzien van opeisbaarheid van de termijnen van de aanneemprijs staat in artikel 1 lid 4 van de overeenkomst: De in lid 3 omschreven termijnen van de aanneemprijs worden steeds opeisbaar zeven (7) dagen na dagtekening van een door of vanwege de aannemer gedaan betalingsverzoek. Een betalingsverzoek geeft aan om welke reden de aannemer recht heeft op betaling, welke termijn het betreft en dat de betaling uiterlijk (7) dagen na dagtekening door de aannemer ontvangen dient te zijn. De uit de onderhavige aannemingsovereenkomst te betalen termijnen zullen bij de verkrijging van een hypothecaire financiering uit de hypotheekfaciliteiten worden voldaan. (…) 2.5. Op grond van de overeenkomst zijn de ‘Algemene Bepalingen Behorende bij de Aannemingsovereenkomst van Bonaire Builders B.V.’ van toepassing (hierna: de algemene bepalingen). In artikel II van de algemene bepalingen is over de oplevering het volgende opgenomen: (…) 2. Indien de aannemer van mening is dat de woning gereed is om te worden opgeleverd aan de opdrachtgever, deelt hij dit mede aan de opdrachtgever en nodigt hij de opdrachtgever uit om de woning op te nemen. De in de vorige zin bedoelde mededeling en uitnodiging dient schriftelijk te geschieden en ten minste veertien (14) dagen voor de datum waarop de opneming zal plaatsvinden door de opdrachtgever te zijn ontvangen. 3. De aannemer en de opdrachtgever kunnen zich bij de opneming laten vertegenwoordigen. De opdrachtgever kan zich bovendien laten vergezellen door een deskundige. Tijdens de opneming zal de woning worden geïnspecteerd op eventuele gebreken. De bevindingen van de opneming zullen worden vastgelegd in een opleveringsrapport. Onverminderd het hierna in lid 4 bepaalde, wordt door de ondertekening door of namens beide partijen van het opleveringsrapport de woning door de opdrachtgever aanvaard. 4. Indien de opdrachtgever de woning niet aanvaardt, dient hij dit met een opgave van de gebreken, die de redenen voor het niet aanvaarden van de woning zijn, aan de aannemer mede te delen door middel van een aantekening op het opleveringsrapport dan wel door middel van een separate schriftelijke mededeling die uiterlijk zeven (7) dagen na de datum van oplevering door de aannemer dient te zijn ontvangen. Indien de gebreken naar hun aantal, aard en omvang zo substantieel zijn dat van de opdrachtgever in redelijkheid niet kan worden verlangd dat hij een dergelijke opgave doet, kan de opdrachtgever volstaan met de opgave van een summier overzicht van de gebreken. 5. Indien de opdrachtgever niet bij de in lid 2 bedoelde oplevering aanwezig dan wel vertegenwoordigd is dan wel indien de opdrachtgever niet de in lid 4 bedoelde schriftelijke mededeling op de daar bedoelde datum aan de aannemer heeft gedaan. wordt de woning geacht te zijn aanvaard door de opdrachtgever. 6. Kleine gebreken die gevoeglijk binnen een (1) maand kunnen worden hersteld mogen geen reden tot weigering van de woning zijn, mits zij een eventuele ingebruikneming van de woning niet in de weg staan. De aannemer is gehouden de in dit lid bedoelde gebreken zo spoedig mogelijk te herstellen. 7. Indien de opdrachtgever overeenkomstig het bepaalde van lid 4 aan de aannemer heeft meegedeeld dat hij de woning niet aanvaardt, is de aannemer gehouden de gebreken die de redenen voor de niet-aanvaarding zijn, onverwijld te herstellen. 8. Na herstel van de in lid 7 genoemde gebreken nodigt de aannemer de opdrachtgever opnieuw uit om de woning op te nemen. De bepalingen van de leden 2 tot en met 7 zijn in dat geval van overeenkomstige toepassing. 9. De woning wordt als opgeleverd beschouwd, indien de woning overeenkomstig het in dit artikel bepaalde is of wordt geacht te zijn aanvaard. De dag, waarop de woning is of geacht wordt te zijn aanvaard, geldt als dag waarop de woning als opgeleverd wordt beschouwd. Direct nadat de woning aan de opdrachtgever is opgeleverd dient de aannemer de sleutels van de woning aan de opdrachtgever te overhandigen. 10. Het is de opdrachtgever niet toegestaan de woning of een onderdeel daarvan in gebruik te nemen of te doen nemen voordat de woning is opgeleverd, tenzij de aannemer hiervoor vooraf schriftelijk toestemming heeft. Aan deze toestemming kunnen voorwaarden worden verbonden. 2.6. [ Gedaagde in de hoofdzaak] is voor de financiering van de bouw van de woning een hypothecaire geldlening aangegaan bij MCB. In de geldleningsovereenkomst tussen [gedaagde in de hoofdzaak] en MCB is opgenomen dat de voortgang naar de volgende bouwfase moet worden geaccordeerd door een gecertificeerde taxateur of gespecialiseerde architect. MCB heeft Taxabon hiervoor aangewezen. De termijnen van de aanneemprijs worden vervolgens uit de hypotheekfaciliteit voldaan. 2.7. Bonaire Builders heeft [gedaagde in de hoofdzaak] medio 2020 geïnformeerd dat de woning gereed was voor oplevering. De opname van de woning heeft plaatsgevonden op 26 mei 2020. Bij die opname waren aanwezig een medewerker van Bonaire Builders, [gedaagde in de hoofdzaak] en de heer […] van Taxabon N.V. 2.8. Tijdens de opname is door Taxabon N.V. een aantal gebreken geconstateerd. [Gedaagde in de hoofdzaak] heeft het opleveringsrapport om die reden niet getekend. De gebreken zijn niet aangetekend in het opleveringsrapport. 2.9. Bonaire Builders heeft [gedaagde in de hoofdzaak] op 26 mei 2020 de factuur voor de laatste termijn van de aanneemprijs gestuurd. 2.10. Op 5 juni 2020 heeft een medewerker van Taxabon een e-mail gestuurd aan Bonaire Builders, [gedaagde in de hoofdzaak] en de heer […] van Taxabon N.V. met daarin zes gebreken: Nos a tuma nota di un imeil ku ta indiká ku Taxabon a kontrolá. Nos lo apresiá si por menshoná e otronan ku tambe tabata presente durante e kontrol pa fase 4 dl kas number 9. Esaki ta e puntonan ku Arnoldo por a tuma nota di dje durante e sita: - revisá bentana di e 'master bedroom’ - e afwerking riba e portnanan paden no ta kore stret - e stelwerk di e kozijnnan di e portanan paden no ta kore stret - e porta di kamber 1 ta duru pa sera - e porta di baño 2 (kamber patras) no ta kore stret - falta diabas rondo di e septic tank Kisas ya a kuminsa traha kaba riba e puntonan menshona. Nos ta keda pendlente di e desaroyo. 2.11. [ Gedaagde in de hoofdzaak] weigert de laatste termijn van de aanneemsom ter hoogte van USD 6.000,00 aan Bonaire Builders te voldoen. 2.12. Op 13 juli 2020 heeft Augusta N.V. in opdracht van [gedaagde in de hoofdzaak] een bouwkundig rapport met betrekking tot de woning opgemaakt waarin diverse gebreken met betrekking tot de woning zijn geconstateerd.

<nr>3</nr>De vorderingen In de hoofdzaak 3.1. Bonaire Builders vordert –samengevat - bij vonnis voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad: I. [Gedaagde in de hoofdzaak] te veroordelen tot betaling van een bedrag van USD 6.000,00 aan Bonaire Builders, te vermeerderen met de wettelijke rente; II. veroordeling tot betaling van een bedrag door [gedaagde in de hoofdzaak] van USD 838,50 aan buitengerechtelijke kosten, te vermeerderen met de wettelijke rente; III. [Gedaagde in de hoofdzaak] te veroordelen in de kosten van dit geding, te vermeerderen met de nakosten en wettelijke rente over de (na)kosten indien voldoening van de (na)kosten niet binnen 14 dagen na dagtekening van het vonnis plaatsvindt. 3.2. [ Gedaagde in de hoofdzaak] heeft verweer gevoerd. [Gedaagde in de hoofdzaak] concludeert tot afwijzing van de vorderingen van Bonaire Builders en veroordeling van Bonaire Builders in de kosten van deze procedure, alsmede de wettelijke rente over die kosten, voor zover die niet zijn voldaan binnen 14 dagen na betekening van het te wijzen vonnis en veroordeling in de nakosten. In de vrijwaring 3.3. [ Gedaagde in de hoofdzaak] vordert – samengevat – MCB te veroordelen om hetgeen [gedaagde in de hoofdzaak] in de hoofdzaak aan Bonaire Builders zal moeten betalen te voldoen, met veroordeling van Bonaire Builders in de kosten van de procedure. 3.4. MCB heeft zich aan het oordeel van het gerecht gerefereerd.

<nr>4</nr>De beoordeling In de hoofdzaak 4.1. Het meest verstrekkende verweer van [gedaagde in de hoofdzaak] is, zo begrijpt het gerecht, dat Bonaire Builders de verkeerde partij in rechte heeft betrokken. [Gedaagde in de hoofdzaak] heeft namelijk geen invloed op de termijnbetalingen. Bonaire Builders stuurt een factuur naar Taxabon N.V. die de werkzaamheden controleert en die, als de werkzaamheden daadwerkelijk en correct zijn verricht, een akkoord stuurt aan MCB om de termijnbetalingen uit de hypotheekfaciliteit te voldoen. Deze procedure gaat volledig buiten [gedaagde in de hoofdzaak] om. Dit verweer slaagt niet. [Gedaagde in de hoofdzaak] is partij bij de aanneemovereenkomst met Bonaire Builders waaruit de betalingsverplichting voortvloeit. Die verplichting rust dus op haar. Bonaire Builders heeft dus de juiste partij in rechte betrokken. 4.2. Bonaire Builders heeft zich op het standpunt gesteld dat [gedaagde in de hoofdzaak] haar betalingsverplichting uit de aanneemovereenkomst moet nakomen en het laatste termijnbedrag van de aanneemprijs van USD 6.000,00, die sinds de oplevering van de woning aan Bonaire Builders verschuldigd is, aan Bonaire Builders moet betalen. 4.3. [ Gedaagde in de hoofdzaak] betwist dat zij dit bedrag verschuldigd is. Volgens haar is de woning niet door Bonaire Builders aan haar opgeleverd en schiet Bonaire Builders daarmee tekort in de nakoming van de aanneemovereenkomst. [Gedaagde in de hoofdzaak] beroept zich op opschorting voor wat betreft de betaling van het laatste termijnbedrag van USD 6.000,00. 4.4. Tussen partijen is in de kern in geschil of de woning op 26 mei 2020 is opgeleverd. Het gerecht is van oordeel dat dit het geval is en overweegt daartoe als volgt. 4.5. Op 26 mei 2020 heeft een opname van de woning plaatsgevonden waarbij een medewerker van Bonaire Builders, [gedaagde in de hoofdzaak] en een medewerker van Taxabon N.V. aanwezig waren. Tijdens die opname heeft de medewerker van Taxabon N.V. een aantal gebreken aan de woning geconstateerd. Volgens Bonaire Builders waren dat slechts enkele gebreken, die overigens daarna, naar zij stelt, snel hersteld zijn althans voor zover [gedaagde in de hoofdzaak] dat toeliet. In weerwoord daarop verwijst [gedaagde in de hoofdzaak] naar een e-mail van 5 juni 2020 van een (andere) medewerker van Taxabon N.V. waarin zes gebreken worden opgesomd. Volgens [gedaagde in de hoofdzaak] zijn die gebreken niet verholpen en kan er daarom van een oplevering geen sprake zijn, althans de opname niet als zodanig worden gekwalificeerd. 4.6. Voor zover de gebreken waar [gedaagde in de hoofdzaak] op doelt, tijdig, in de zin van de algemene bepalingen, mede namens [gedaagde in de hoofdzaak] zijn gemeld, zijn die gebreken naar het oordeel van het gerecht niet van dien aard en omvang dat die een oplevering in de weg stonden. De betreffende gebreken kwalificeren als opleverpunten die na een formele oplevering hersteld kunnen worden. Bovendien is de woning in gebruik genomen door [gedaagde in de hoofdzaak], althans heeft zij daarover het beheer gehad, en volgt ook daaruit dat de woning op 26 mei 2020 moet worden beschouwd als te zijn opgeleverd. Dat betekent dat [gedaagde in de hoofdzaak] de laatste termijn van de aanneemsom aan Bonaire Builders verschuldigd is en deze binnen zeven dagen na het daarop gerichte betalingsverzoek, aan Bonaire Builders moest betalen. Bonaire Builders heeft dat betalingsverzoek op 26 mei 2020 gedaan. [Gedaagde in de hoofdzaak] komt geen recht van opschorting toe met betrekking tot een eventuele vordering van haar voor het herstel van openstaande punten. [Gedaagde in de hoofdzaak] zal eerst aan Bonaire Builders moeten betalen. Pas daarna kan – en moet – Bonaire Builders eventuele openstaande punten oplossen. 4.7. De conclusie is dat de vordering tot betaling van de laatste termijn zal worden toegewezen. Ook de gevorderde wettelijke rente over dit bedrag zal als onweersproken worden toegewezen. 4.8. De gevorderde buitengerechtelijke incassokosten zullen worden afgewezen. Onvoldoende gebleken is dat daadwerkelijk en in redelijkheid buitengerechtelijke incassokosten zijn gemaakt waarvoor de proceskosten niet reeds een vergoeding plegen in te sluiten. De overgelegde brief van 9 maart 2021 is daarvoor in ieder geval onvoldoende. 4.9. [ Gedaagde in de hoofdzaak] zal als de grotendeels in het ongelijk gestelde partij in de proceskosten worden veroordeeld. De kosten aan de zijde van Bonaire Builders worden tot op heden begroot op USD 2.150,58 (explootkosten USD 613,58, griffierechten USD 419,00 en gemachtigdensalaris USD 1.118,00 (2 punten x tarief 4)). De gevorderde nakosten en wettelijke rente zullen worden toegewezen zoals in het dictum weergegeven. In de vrijwaring 4.10. MCB heeft zich gerefereerd aan het oordeel van het gerecht voor wat betreft de vordering in de vrijwaring. De vordering van [gedaagde in de hoofdzaak] is, nu deze niet is weersproken en het gerecht niet onrechtmatig of ongegrond voorkomt, toewijsbaar. 4.11. MCB zal als de in het ongelijk gestelde partij in de proceskosten worden veroordeeld. Deze kosten worden aan de zijde van [gedaagde in de hoofdzaak] begroot op USD 559,00 aan gemachtigdensalaris (1 punt x tarief 4).

<nr>5</nr>De beslissing Het gerecht: In de hoofdzaak 5.1. veroordeelt [gedaagde in de hoofdzaak] om aan Bonaire Builders te voldoen USD 6.000,00 vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 2 juni 2020 tot aan de dag van algehele voldoening, 5.2. veroordeelt [gedaagde in de hoofdzaak] om de kosten van deze procedure te voldoen, aan de zijde van Bonaire Builders tot aan deze uitspraak begroot op USD 2.150,58 vermeerderd met de wettelijke rente met ingang van de 15e dag na de datum van dit vonnis tot aan de dag van de voldoening, 5.3. veroordeelt gedaagde tot betaling aan Bonaire Builders van de nakosten, begroot op USD 140,00 zonder betekening, vermeerderd met USD 84,00 in geval van betekening nadat voldoening aan de veroordeling is uitgebleven binnen 14 dagen nadat gedaagde daartoe is aangeschreven, vermeerderd met de wettelijke rente met ingang van die dag tot aan de dag van de voldoening, 5.4. verklaart dit vonnis tot zover uitvoerbaar bij voorraad, 5.5. wijst het meer of anders gevorderde af, In de vrijwaring 5.6. veroordeelt MCB tot betaling aan [gedaagde in de hoofdzaak] van al hetgeen waartoe [gedaagde in de hoofdzaak] in de hoofdzaak is veroordeeld te betalen aan Bonaire Builders, 5.7. veroordeelt MCB om de kosten van deze procedure te voldoen, aan de zijde van [gedaagde in de hoofdzaak] tot aan deze uitspraak begroot op USD 559,00. Dit vonnis is gewezen door mr. J.R. Veerman, rechter, en op 23 november 2022 uitgesproken ter openbare terechtzitting in aanwezigheid van de griffier.