Arrest van de meervoudige kamer voor strafzaken van het gerechtshof

Parketnummer : 20-000623-24 Uitspraak : 7 januari 2025 TEGENSPRAAK (art. 279 Sv)

Arrest van de meervoudige kamer voor strafzaken van het gerechtshof ’s-Hertogenbosch gewezen op het hoger beroep tegen het vonnis van de politierechter in de rechtbank Zeeland-West-Brabant, zittingsplaats Breda, van 1 maart 2024, in de strafzaak met parketnummer 02-260668-23 tegen:

[verdachte] , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedag] 1995, wonende te [adres] . Hoger beroep Bij vonnis waarvan beroep is de verdachte ter zake van ‘openlijk in vereniging geweld plegen tegen personen’ veroordeeld tot een taakstraf voor de duur van 120 uren, subsidiair 60 dagen hechtenis. Voorts heeft de politierechter de vordering van de benadeelde partij [slachtoffer] hoofdelijk toegewezen tot een bedrag van € 1.000,-, ter zake van immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 29 januari 2023 tot aan de dag der algehele voldoening, zulks met toepassing van de schadevergoedingsmaatregel ex artikel 36f van het Wetboek van Strafrecht. De politierechter heeft de vordering ten aanzien van de materiële schade afgewezen en ten aanzien van de immateriële schade voor het overige niet-ontvankelijk verklaard en bepaald dat dit deel aangebracht kan worden bij de burgerlijke rechter. Namens de verdachte is tegen voormeld vonnis hoger beroep ingesteld. Onderzoek van de zaak Dit arrest is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting in hoger beroep en in eerste aanleg. Het hof heeft kennisgenomen van de vordering van de advocaat-generaal en van hetgeen namens de verdachte naar voren is gebracht. De advocaat-generaal heeft gevorderd dat het hof het vonnis van de politierechter integraal zal bevestigen. De raadsman van de verdachte heeft primair vrijspraak bepleit en heeft subsidiair een strafmaatverweer gevoerd. Vonnis waarvan beroep Het hof kan zich op onderdelen niet met het beroepen vonnis verenigen. Om redenen van efficiëntie zal het hof evenwel het gehele vonnis vernietigen. Tenlastelegging Aan de verdachte is tenlastegelegd dat: hij op of omstreeks 29 januari 2023 te Goirle openlijk, te weten, aan [adres] , in elk geval op of aan de openbare weg, in vereniging geweld heeft gepleegd tegen een persoon, te weten [slachtoffer] , door: - meermalen, althans eenmaal in/op/tegen het gezicht en/of het hoofd en/of het lichaam van die [slachtoffer] te slaan en/of te stompen en/of te stoten en/of hem te duwen en/of te trappen en/of te schoppen en/of - meermalen, althans eenmaal met een schroevendraaier en/of een mes, althans een scherp voorwerp te steken en/of te krassen in/op het lichaam van die [slachtoffer] ; subsidiair althans, indien het vorenstaande niet tot een veroordeling mocht of zou kunnen leiden: hij op of omstreeks 29 januari 2023 te Goirle tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen [slachtoffer] heeft mishandeld door deze meermalen, althans eenmaal in/op/tegen het gezicht en/of het hoofd en/of het lichaam te slaan en/of te stompen en/of te stoten en/of te duwen en/of te trappen en/of te schoppen en/of meermalen, althans eenmaal met een schroevendraaier en/of een mes, althans een scherp voorwerp in/op het lichaam te steken en/of te krassen. De in de tenlastelegging voorkomende taal- en/of schrijffouten of omissies zijn verbeterd. De verdachte is daardoor niet geschaad in de verdediging. Bewezenverklaring Het hof acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte het primair tenlastegelegde heeft begaan, met dien verstande dat: hij op 29 januari 2023 te Goirle openlijk, te weten aan [adres] , in vereniging geweld heeft gepleegd tegen een persoon, te weten [slachtoffer] , door: - meermalen tegen het gezicht van die [slachtoffer] te slaan en/of te stompen en hem te duwen en - meermalen met een scherp voorwerp te krassen op het lichaam van die [slachtoffer] . Het hof acht niet bewezen hetgeen de verdachte meer of anders ten laste is gelegd dan hierboven bewezen is verklaard, zodat hij daarvan zal worden vrijgesproken. Bewijsmiddelen Hierna wordt – tenzij anders vermeld – steeds verwezen naar het proces-verbaal Vernieling en openlijke geweldpleging van de politie-eenheid Zeeland-West-Brabant, Team Leijdal, op ambtsbelofte opgemaakt door verbalisant [verbalisant] , hoofdagent van politie, registratienummer PL2000-2023199366, gesloten d.d. 6 augustus 2023, bevattende een verzameling op ambtseed dan wel ambtsbelofte opgemaakte processen-verbaal van politie met daarin gerelateerde bijlagen, met doorgenummerde pagina’s 1 tot en met 64. 1. Het proces-verbaal van aangifte d.d. 3 februari 2023 (dossierpagina’s 12-14), met fotobijlage (dossierpagina’s 15-27), voor zover – en waar nodig zakelijk weergegeven – inhoudende als verklaring van [slachtoffer] : Ik doe aangifte ter zake zware mishandeling, eenvoudige mishandeling en vernieling tegen mijn buren, woonachtig op [adres] . Op zondag 29 januari 2023, omstreeks 01.30 uur, zag ik dat de buurvrouw van [adres] met een schroevendraaier de motorkap van onze auto aan het bekrassen was. Ik zag dat de buurman naast haar stond. Ik liep direct naar buiten. Mijn vriendin, [getuige 1] en [getuige 2] volgden mij. Ik zag dat de buurman naar mij toe kwam. Ik keek op dat moment om en ik zag dat de buurman naast mij stond. Ik voelde dat hij mij naar de grond duwde, ik weet niet meer hoe dit ging. Vervolgens zag ik dat de buurvrouw op mij sprong. Ik raakte vervolgens buiten bewustzijn. Toen ik terug bij bewustzijn kwam werd ik door de kinderen naar binnengebracht. Ik voelde pijn aan mijn hoofd en ik voelde me wazig. De volgende ochtend, zondag 29 januari 2023, stond ik op en voelde ik pijn aan mijn hoofd en hele lijf. Ik ben naar de huisartsenpost gegaan en daar bleek dat mijn neus was gebroken, ik een hersenschudding had en meerdere krassen over mijn rug en ledematen had. 2. Het proces-verbaal van aangifte d.d. 3 februari 2023 (dossierpagina’s 7-11), voor zover – en waar nodig zakelijk weergegeven – inhoudende als verklaring van [aangever] : Ik doe aangifte van zware mishandeling, eenvoudige mishandeling en vernieling van mijn auto door de buren van [adres] . Sinds een jaar of twee wonen [verdachte] en [medeverdachte] , haar achternaam weet ik niet, naast ons, [op] [adres] . Zondag 29 januari omstreeks 01:15 uur zaten [slachtoffer] (het hof begrijpt hier en hierna: aangever [slachtoffer] ), [getuige 1] , [getuige 2] en ik nog in de woonkamer. Op een gegeven moment hoorden we geluid buiten. [slachtoffer] is door het raam gaan kijken en zag dat [medeverdachte] (het hof begrijpt hier en hierna: medeverdachte [medeverdachte] ) met een schroevendraaier de motorkap van mijn auto aan het bewerken was. [slachtoffer] is naar buiten gelopen en heeft geroepen dat [medeverdachte] moest stoppen. [verdachte] was ook buiten en begon [slachtoffer] te duwen. [medeverdachte] stond met een telefoon in haar handen het duw en getrek van [slachtoffer] en [verdachte] te filmen. Op dat moment draaide [slachtoffer] om, die achter mij stond. Hij werd toen geduwd door [verdachte] . [slachtoffer] viel op de grond. [medeverdachte] begon [slachtoffer] te steken met de schroevendraaier die ze in haar hand had. 3. Het proces-verbaal van verhoor verdachte d.d. 17 mei 2023 (dossierpagina’s 39-46), voor zover inhoudende als verklaring van verdachte [verdachte] : V: Vraag verbalisant A: Antwoord verdachte A: Ik heb hem toen drie pompen gegeven. V: Wat bedoel je met drie pompen gegeven? A: Hij kwam op me af, toen gaf ik hem een klap. Daarna viel hij op de grond. (…) Ik heb de drie klappen met mijn vuist gegeven in zijn gezicht. 4. De eigen waarneming van het gerechtshof op de in het procesdossier gevoegde foto’s (pg. 15 tot en met 27): Het hof neemt op de foto’s waar diverse schaafwonden, blauwe plekken en roodkleurige krassen op het lichaam van aangever. Ook neemt het hof op de foto’s waar diverse blauwe/rode plekken en zwellingen in het gezicht van aangever, met daarbij een kromstand van de neus. 5. Het proces-verbaal van de in het openbaar gehouden terechtzitting van de politierechter in de rechtbank Zeeland-West-Brabant, van 1 maart 2024, voor zover inhoudende als verklaring van de verdachte [verdachte] : U vraagt mij of ik de foto’s van het letsel heb gezien. Ik vind het spijtig. U zegt mij dat de neus van de buurman scheef stond en vraagt mij of dat door mij komt. Zeker. 6. Het proces-verbaal van verhoor getuige d.d. 22 maart 2023 (dossierpagina’s 29-30), voor zover inhoudende als verklaring van [getuige 1] : [slachtoffer] draaide om waarop [verdachte] , de buurman, [slachtoffer] van achter duwde. Hij viel op de grond, met zijn buik op de grond. Ik zag dat [medeverdachte] er meteen opdook en ik wilde daarop reageren door haar weg te duwen, maar [verdachte] viel mij meteen aan en probeerde mij weg te houden. Ik zag in mijn ooghoek nog dat [medeverdachte] bezig was met [slachtoffer] . Ik zag dat ze erop dook, maar het ging heel snel. Bewijsoverwegingen I. De beslissing dat het bewezenverklaarde door de verdachte is begaan, berust op de feiten en omstandigheden als vervat in de hierboven bedoelde bewijsmiddelen in onderlinge samenhang beschouwd. II. De raadsman van de verdachte heeft vrijspraak bepleit. Daartoe heeft de raadsman – in de kern weergegeven – het volgende aangevoerd. Hoewel vastgesteld kan worden dat medeverdachte [medeverdachte] de auto met een scherp voorwerp heeft bekrast en dat het daarna tot een confrontatie is gekomen tussen aangever [slachtoffer] en verdachte [verdachte] , waarbij [verdachte] door aangever werd geduwd en [verdachte] hem in reactie daarop meermalen heeft geslagen, kan niet worden vastgesteld dat [medeverdachte] aangever met een scherp voorwerp heeft gestoken. Het letsel van het slachtoffer is verklaarbaar door de val op de grond waar kiezelstenen lagen. Het gaat om twee aparte incidenten. Van openlijk in vereniging gepleegd geweld jegens aangever is geen sprake, aldus de raadsman. Het hof overweegt als volgt. Vaststaat dat verdachte het slachtoffer heeft geduwd en geslagen, waardoor deze op de grond terecht is gekomen. Gelet op de inhoud van het procesdossier en het verhandelde ter terechtzitting in hoger beroep acht het hof wettig en overtuigend bewezen dat medeverdachte [medeverdachte] hem vervolgens met een scherp voorwerp op zijn lichaam heeft gekrast. Dit volgt uit de verklaring van [aangever] in combinatie met de foto’s van het letsel [slachtoffer] , waarop meerdere krassen zichtbaar zijn, die gelet op de uiterlijke verschijningsvorm lijken te zijn toegebracht met een enkel scherp voorwerp en niet door dicht op elkaar liggende scherpe kiezelstenen. Het hof acht de verklaring van [medeverdachte] , dat zij het mes na het bekrassen van de auto naar binnen heeft gebracht niet geloofwaardig, nu het dossier geen enkele aanwijzing bevat dat zij tussendoor naar binnen is geweest. Integendeel, uit de verklaring van getuige [getuige 1] volgt dat [medeverdachte] direct na de duw op [slachtoffer] vloog en dat de verdachte hem belette om in te grijpen. Resumerend acht het hof, op grond van het vorenoverwogene en de gebezigde bewijsmiddelen, in onderling verband en samenhang bezien, wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte het tenlastegelegde heeft begaan, op de wijze zoals in de bewezenverklaring is vermeld. Strafbaarheid van het bewezenverklaarde Het bewezenverklaarde wordt als volgt gekwalificeerd:

openlijk in vereniging geweld plegen tegen personen. Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van het bewezenverklaarde uitsluiten. Het feit is strafbaar. Strafbaarheid van de verdachte Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van de verdachte uitsluiten. De verdachte is daarom strafbaar voor het hiervoor bewezenverklaarde. Op te leggen straf Het hof heeft bij het bepalen van de op te leggen straf gelet op de aard en de ernst van hetgeen bewezen is verklaard, op de omstandigheden waaronder het bewezenverklaarde is begaan en op de persoon van de verdachte, zoals een en ander uit het onderzoek ter terechtzitting naar voren is gekomen. Daarnaast is gelet op de verhouding tot andere strafbare feiten, zoals onder meer tot uitdrukking komende in de hierop gestelde wettelijke strafmaxima en in de straffen die voor soortgelijke feiten worden opgelegd. Ten laste van de verdachte is bewezenverklaard dat hij zich schuldig heeft gemaakt aan openlijke geweldpleging in vereniging, waarbij de verdachte en zijn mededader het slachtoffer [slachtoffer] – kort gezegd – meermalen tegen het gezicht hebben geslagen/gestompt en meermalen met een scherp voorwerp op zijn lichaam hebben gekrast. Door aldus te handelen heeft de verdachte de lichamelijke integriteit van het slachtoffer aangetast. In het algemeen veroorzaakt dergelijk handelen gevoelens van onrust, angst en onveiligheid bij slachtoffers. Dit incident heeft openlijk plaatsgevonden, waardoor personen ongewild getuige (kunnen) zijn geweest van (een deel van) het gepleegde geweld. Bij hen kan door het bewezenverklaarde handelen van de verdachte tevens een gevoel van onrust, angst en onveiligheid ontstaan. Het hof rekent het de verdachte dan ook aan dat hij heeft gehandeld zoals is bewezenverklaard. Het hof heeft acht geslagen op de inhoud van het uittreksel uit de Justitiële Documentatie d.d. 10 oktober 2024, betrekking hebbende op het justitiële verleden van de verdachte, waaruit blijkt dat hij niet eerder onherroepelijk is veroordeeld voor strafbare feiten. Voorts heeft het hof gelet op de overige persoonlijke omstandigheden van de verdachte, voor zover daarvan ter terechtzitting is gebleken. Het hof heeft daarnaast kennis genomen van het door Reclassering Nederland opgemaakte reclasseringsadvies d.d. 11 december 2023. Daaruit komt als conclusie naar voren dat er sprake is van stabiliteit in het leven van de verdachte en dat hij gemotiveerd is om recidive te voorkomen. Het recidiverisico wordt ingeschat als laag. Het hof heeft ten slotte acht geslagen op de landelijke oriëntatiepunten voor straftoemeting van het Landelijk Overleg Vakinhoud Strafrecht (LOVS). Deze oriëntatiepunten gaan bij een openlijke geweldpleging begaan tegen personen en met lichamelijk letsel ten gevolge hebbend, als vertrekpunt uit van een taakstraf voor de duur van 150 uren. Alles afwegende acht het hof in de zaak oplegging van een taakstraf voor de duur van 120 uren, subsidiair 60 dagen hechtenis passend en geboden. Vordering van de benadeelde partij [slachtoffer] De benadeelde partij [slachtoffer] heeft in eerste aanleg ten aanzien van het tenlastegelegde een vordering ingesteld, strekkende tot schadevergoeding tot een bedrag van € 5.733,33 aan schade, bestaande uit € 4.233,33 aan materiële schade en 1.500,- aan immateriële schade. De politierechter heeft bij vonnis waarvan beroep de vordering van de benadeelde partij gedeeltelijk toegewezen tot een bedrag van € 1.000,- bestaande uit immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente. De benadeelde partij is niet-ontvankelijk verklaard in het overige gedeelte van de gevorderde immateriële schade. De politierechter heeft de vordering voor zover die ziet op de materiële schade, afgewezen. De benadeelde partij heeft zich in hoger beroep opnieuw gevoegd voor het bedrag van zijn oorspronkelijke vordering. De advocaat-generaal heeft zich op het standpunt gesteld dat de vordering van de benadeelde partij gedeeltelijk toegewezen dient te worden tot een bedrag van € 1000,-, bestaande uit immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente, en voor het overige dient de vordering te worden afgewezen. De raadsman van de verdachte heeft de vordering van de benadeelde partij betwist. Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof gebleken dat de benadeelde partij geen rechtstreekse materiële schade heeft geleden als gevolg van het bewezenverklaarde handelen van de verdachte. De beschadiging van de auto is immers niet aan verdachte tenlastegelegd. De benadeelde partij is voor wat betreft de materiële schade dan ook niet-ontvankelijk. Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof verder voldoende gebleken dat de benadeelde partij als gevolg van het bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks immateriële schade heeft geleden. Het hof neemt hierbij in aanmerking dat door het bewezenverklaarde handelen een grove inbreuk is gemaakt op de lichamelijke integriteit van de benadeelde partij en het hof acht het voldoende aannemelijk dat het bewezenverklaarde een psychische impact op het slachtoffer heeft gehad. Gelet op de aard en de ernst van het bewezenverklaarde feit en de gevolgen daarvan voor het slachtoffer, en gelet op de bedragen die door de Nederlandse rechter in vergelijkbare gevallen zijn toegekend, begroot het hof de immateriële schade die de benadeelde partij rechtstreeks door het bewezenverklaarde feit heeft geleden naar billijkheid op een bedrag van € 500,00. De verdachte is tot vergoeding van die schade gehouden, zodat de vordering tot dat bedrag zal worden toegewezen. Het hof is voorts van oordeel dat de verplichting tot schadevergoeding hoofdelijk opgelegd dient te worden en dat de vordering voor het overige afgewezen dient te worden. Het toe te wijzen bedrag zal, zoals gevorderd, worden vermeerderd met de wettelijke rente vanaf 29 januari 2023, zijnde de datum van het bewezenverklaarde feit, tot aan de dag der algehele voldoening. Gelet op het voorgaande acht het hof termen aanwezig om de proceskosten te compenseren in dier voege dat de benadeelde partij en de verdachte ieder de eigen kosten dragen. Schadevergoedingsmaatregel Op grond van het onderzoek ter terechtzitting heeft het hof in rechte vastgesteld dat door het bewezenverklaarde handelen van de verdachte rechtstreeks schade aan het slachtoffer [slachtoffer] is toegebracht tot een bedrag van € 500,00. De verdachte is daarvoor jegens het slachtoffer naar burgerlijk recht aansprakelijk. Het hof ziet aanleiding om aan de verdachte de maatregel tot schadevergoeding op te leggen ter hoogte van voormeld bedrag, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 29 januari 2023 tot aan de dag der algehele voldoening, nu het hof het wenselijk acht dat de Staat der Nederlanden schadevergoeding aan het slachtoffer bevordert. Het hof zal daarbij bepalen dat gijzeling voor na te melden duur kan worden toegepast indien verhaal niet mogelijk blijkt, met dien verstande dat de toepassing van die gijzeling de verschuldigdheid niet opheft. Toepasselijke wettelijke voorschriften De beslissing is gegrond op de artikelen 9, 22c, 22d, 36f en 141 van het Wetboek van Strafrecht, zoals deze ten tijde van het bewezenverklaarde rechtens golden dan wel ten tijde van het wijzen van dit arrest rechtens gelden.

BESLISSING Het hof: vernietigt het vonnis waarvan beroep en doet opnieuw recht: verklaart zoals hiervoor overwogen bewezen dat de verdachte het primair tenlastegelegde heeft begaan; verklaart niet bewezen hetgeen de verdachte meer of anders is tenlastegelegd dan hierboven is bewezenverklaard en spreekt hem daarvan vrij; verklaart het primair bewezenverklaarde strafbaar, kwalificeert dit als hiervoor vermeld en verklaart de verdachte strafbaar; veroordeelt de verdachte tot een taakstraf voor de duur van 120 (honderdtwintig) uren, indien niet naar behoren verricht te vervangen door 60 (zestig) dagen hechtenis; wijst toe de vordering tot schadevergoeding van de benadeelde partij [slachtoffer] ter zake van het primair bewezenverklaarde tot het bedrag van € 500,00 (zegge: vijfhonderd euro) aan immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 29 januari 2023 tot aan de dag der algehele voldoening en bepaalt dat de verdachte met zijn mededader hoofdelijk aansprakelijk is voor het gehele bedrag; wijst de vordering tot schadevergoeding voor wat betreft de immateriële schade voor het overige af; verklaart de benadeelde partij voor het overige niet-ontvankelijk in de vordering; bepaalt dat de benadeelde partij en de verdachte ieder de eigen proceskosten dragen; legt aan de verdachte de verplichting op om aan de Staat der Nederlanden, ten behoeve van het slachtoffer, genaamd [slachtoffer] , ter zake van het primair bewezenverklaarde een bedrag te betalen van € 500,00 (zegge: vijfhonderd euro) als vergoeding voor immateriële schade, te vermeerderen met de wettelijke rente vanaf 29 januari 2023 tot aan de dag der algehele voldoening en bepaalt dat gijzeling voor de duur van ten hoogste 10 (zegge: tien) dagen kan worden toegepast, indien verhaal niet mogelijk blijkt, met dien verstande dat de toepassing van die gijzeling de verschuldigdheid van de schadevergoeding aan de Staat ten behoeve van het slachtoffer niet opheft; bepaalt dat indien en voor zover de verdachte of zijn mededader(s) aan een van beide betalingsverplichtingen hebben voldaan, de andere vervalt. Aldus gewezen door: mr. drs. M.C.C. van de Schepop, voorzitter, mr. S.V. Pelsser en mr. drs. J.J. Peters, raadsheren, in tegenwoordigheid van mr. C. Schenker, griffier, en op 7 januari 2025 ter openbare terechtzitting uitgesproken. De griffier is buiten staat dit arrest mede te ondertekenen.